Brayton-Bichdagi
“Kichkina Toshkent”
“Kichkina Toshkent”
. O‘zbek do‘konlari tarmog‘i qanday qilib Nyu-Yorkning diqqatga sazovor maskaniga aylandi?
Tashkent Supermarket — o‘n yil ichida Koni-Aylend avenyusidagi bitta do‘kondan butun Nyu-York bo‘ylab beshta filialgacha kengaygan, milliy taomlar taklif etuvchi issiq oshxonaga ega do‘konlar tarmog‘i. Gazeta ushbu biznes qanday yo‘lga qo‘yilgani, minglab xaridorlarni nima bilan o‘ziga jalb etishi hamda nega palov, manti va issiq non uchun bu yerga odamlar shaharning hamma burchaklaridan kelishini o‘rganish maqsadida ular orasida eng dong‘i ketgani — Brayton-Bichdagi filialiga tashrif buyurdi.
Tashkent Supermarket — o‘n yil ichida Koni-Aylend avenyusidagi bitta do‘kondan butun Nyu-York bo‘ylab beshta filialgacha kengaygan, milliy taomlar taklif etuvchi issiq oshxonaga ega do‘konlar tarmog‘i. Gazeta ushbu biznes qanday yo‘lga qo‘yilgani, minglab xaridorlarni nima bilan o‘ziga jalb etishi hamda nega palov, manti va issiq non uchun bu yerga odamlar shaharning hamma burchaklaridan kelishini o‘rganish maqsadida ular orasida eng dong‘i ketgani — Brayton-Bichdagi filialiga tashrif buyurdi.
O‘zbekistonda mehmonni osh bilan siylash, barra mahsulotlar xarid qilish uchun bozorga olib borish, qadimiy shaharlarni ko‘rsatish va ko‘p asrlik an’analar bilan tanishtirish odat tusiga kirgan. Shuning uchun ham mamlakatimizni ko‘pincha mehmondo‘st va samimiy deb atashadi. Biz shahrimizga kelgan mehmonlarga o‘zlarini o‘z uylaridagidek his etishlariga yordam berishdan mamnun bo‘lamiz.
Vatanidan minglab kilometr olisda ham mehmonlarga nisbatan ana shunday munosabatni saqlab qolgan o‘zbekistonliklar bor. Dunyoning eng talabchan megapolislaridan biri — Nyu-Yorkda o‘n yildan ortiq vaqtdan beri issiq taomlar tayyorlanadigan oshxonaga ega Tashkent Supermarket do‘konlar tarmog‘i faoliyat yuritib kelmoqda. Nyu-York meri Zohran Mamdaniga bu yerdagi mantilar manzur bo‘lgan, mashhur amerikalik aktrisa Sara Jessika Parker esa Manxettendagi beshinchi filial ochilishini orziqib kutganini tan olgan.
Gazeta muxbirlari Brayton-Bichdagi supermarketda bo‘lib, uning menejeri Fazliddin Asrorqulov bilan tarmoqning ichki tuzilishi, o‘zbekona reseptlarning moslashtirilishi hamda to‘yimli tushlik narxini 10-15 dollar atrofida ushlab turish mexanizmlari haqida suhbatlashdi.
Vatanidan minglab kilometr olisda ham mehmonlarga nisbatan ana shunday munosabatni saqlab qolgan o‘zbekistonliklar bor. Dunyoning eng talabchan megapolislaridan biri — Nyu-Yorkda o‘n yildan ortiq vaqtdan beri issiq taomlar tayyorlanadigan oshxonaga ega Tashkent Supermarket do‘konlar tarmog‘i faoliyat yuritib kelmoqda. Nyu-York meri Zohran Mamdaniga bu yerdagi mantilar manzur bo‘lgan, mashhur amerikalik aktrisa Sara Jessika Parker esa Manxettendagi beshinchi filial ochilishini orziqib kutganini tan olgan.
Gazeta muxbirlari Brayton-Bichdagi supermarketda bo‘lib, uning menejeri Fazliddin Asrorqulov bilan tarmoqning ichki tuzilishi, o‘zbekona reseptlarning moslashtirilishi hamda to‘yimli tushlik narxini 10-15 dollar atrofida ushlab turish mexanizmlari haqida suhbatlashdi.
Tumanning “yuragi” —
“Kichkina Toshkent”
“Kichkina Toshkent”
Brayton-Bich avenyudagi do‘kon — tarmoqdagi birinchisi emas, shunga qaramay, aytish mumkinki, eng taniqlisi. U tumanning eng gavjum chorrahasida, temiryo‘l izlari ostidagi burchakda joylashgan.
Supermarket menejeri Fazliddin Asrorqulovning so‘zlariga ko‘ra, bu yer yuqori piyodalar oqimini hisobga olgan holda tanlangan: Nyu-York aholisining salmoqli qismi jamoat transportidan foydalanadi va bu yerdagi harakat ertalabdan to kechgacha tinmaydi.
“Bir tomondan to‘g‘ridan-to‘g‘ri plyajga chiqiladi, ikkinchi tomonda — metro, tepada esa poyezd yurib turadi. Odamlar shu yerda stansiyadan chiqishadi — bu Braytondagi eng serqatnov joy. Nyu-Yorkda ko‘pchilik uyda ovqat pishirmaydi — vaqt yo‘q, hamma band. Ular do‘konga kirib, kerakli narsasini olib ketaveradi”, — deya tushuntiradi u.
Supermarket menejeri Fazliddin Asrorqulovning so‘zlariga ko‘ra, bu yer yuqori piyodalar oqimini hisobga olgan holda tanlangan: Nyu-York aholisining salmoqli qismi jamoat transportidan foydalanadi va bu yerdagi harakat ertalabdan to kechgacha tinmaydi.
“Bir tomondan to‘g‘ridan-to‘g‘ri plyajga chiqiladi, ikkinchi tomonda — metro, tepada esa poyezd yurib turadi. Odamlar shu yerda stansiyadan chiqishadi — bu Braytondagi eng serqatnov joy. Nyu-Yorkda ko‘pchilik uyda ovqat pishirmaydi — vaqt yo‘q, hamma band. Ular do‘konga kirib, kerakli narsasini olib ketaveradi”, — deya tushuntiradi u.
Brayton-Bich tumani odatda “Kichik Odessa” deb yuritiladi. Bu nom unga XX asrning ikkinchi yarmida boshlanib, 1990 yillarda kuchaygan sobiq SSSR mamlakatlaridan kelgan muhojirlar oqimidan so‘ng o‘rnashib qolgan. Tarmoqning birinchi shoxobchasi 2012 yilda Koni-Aylend avenyusida ochilgan edi. Bu asta-sekinlik bilan o‘ziga mijoz to‘plagan, minimal infratuzilmaga ega kichik do‘kon edi. Oradan besh yil o‘tib, 2017 yilda Brayton-Bichdagi filiali ishga tushdi.
“Bruklinda o‘zimiznikilar ko‘p. O‘zbekiston, Toshkent haqida tasavvurga ega bo‘lgan rusiyzabonlar ko‘pchilikni tashkil qiladi. Shuning uchun ham do‘kon nomi ularga tanish tuyuladi”, — deydi Asrorqulov.
“Bruklinda o‘zimiznikilar ko‘p. O‘zbekiston, Toshkent haqida tasavvurga ega bo‘lgan rusiyzabonlar ko‘pchilikni tashkil qiladi. Shuning uchun ham do‘kon nomi ularga tanish tuyuladi”, — deydi Asrorqulov.
Asosiy xaridorlar – yaqin-atrofdagi uylarda yashovchi aholi. Menejerning fikricha, ularni o‘ziga tortadigan narsa faqatgina bu yerning yaqinligi va qulayligi emas. Gap jamoa har bir mayda narsada ko‘rsatishga harakat qilayotgan o‘zbekona mehmondo‘stlikdadir. Agar xaridor biror mahsulotni topa olmasa, xodim unga kerakli rastagacha hamrohlik qiladi, tanlashga ko‘maklashadi va kuni yaxshi oʻtishini tilaydi.
“Mijoz birinchi o‘rinda. Hamisha yuzda tabassum bo‘lishi kerak. Shu sababli bir marta kelgan odam doim qaytib keladi”, — deydi Fazliddin.
“Mijoz birinchi o‘rinda. Hamisha yuzda tabassum bo‘lishi kerak. Shu sababli bir marta kelgan odam doim qaytib keladi”, — deydi Fazliddin.
реклама
реклама
Bugun bu chorrahani ko‘pchilik “Kichkina Toshkent” deb ataydi, chunki bu yerga ulkan qozonlarda pishirilgan palov, qovoqli qaynoq manti, shuningdek, Buxoro, Samarqand va Toshkent reseptlari asosida yopilgan non uchun atayin kelishadi.
Doʻkon ichkarisi qanday tuzilgan
Do‘kon ichkarisi taxminan 16–20 ta bo‘limga, jumladan, kirishdagi xavfsizlik xizmati, kassa, go‘sht, shirinlik, non mahsulotlari, baqqollik, meva-sabzavotlar bo‘limlari, ikkita oshxona va fudbarga ajratilgan. Isitiladigan patnislar va sovitkichli peshtaxtalarga 210 xildan ortiq taom, salat, pishiriq va desertlar qo‘yilgan.
Faqatgina fudbarning o‘zida taomlarni tortish va to‘ldirib borish bilan 36 nafarga yaqin xodim shug‘ullanadi. Brayton filialida jami 200 dan ortiq kishi mehnat qiladi. Menejerning so‘zlariga ko‘ra, ish jarayoni “hech qachon to‘xtamaydi” – do‘kon haftasiga yetti kun, tonggi soat oltidan yarim tungacha ishlaydi.
Faqatgina fudbarning o‘zida taomlarni tortish va to‘ldirib borish bilan 36 nafarga yaqin xodim shug‘ullanadi. Brayton filialida jami 200 dan ortiq kishi mehnat qiladi. Menejerning so‘zlariga ko‘ra, ish jarayoni “hech qachon to‘xtamaydi” – do‘kon haftasiga yetti kun, tonggi soat oltidan yarim tungacha ishlaydi.
Кўпчилик таомлар анъанавий ўзбек рецептлари асосида тайёрланади. «Паловни ўзгартириб бўлмайди», — дейди Асрорқулов ишонч билан. Айрим таомлар маҳаллий харидорларга мослаштирилган: масалан, бир қатор таомларда ёғ миқдори Ўзбекистондагига нисбатан камайтирилган. Харидорлар орасида, айниқса, қовоқ ва исмалоқли манти жуда харидоргир.
Дўконда нонлар ҳудудий рецептлар — Тошкент, Бухоро, Самарқанд нонлари, патир, обинон, лепёшка каби турларда ёпилади. Ҳар бир нон турига ўз новвойи бириктирилган бўлиб, улар янги ходимларга ҳунар ўргатади.
Дўкондаги барча маҳсулотлар ҳалол. Агар маҳсулот таркибида талабларга мос келмайдиган масаллиқ аниқланса, у пештахтага қўйилмай, таъминотчига қайтариб юборилади. Гўшт Нью-Жерсидаги USDA стандартлари бўйича сертификатланган ўзимизнинг ҳалол кушхонадан келтирилади; колбаса ва гўшт маҳсулотлари эса «Baht» савдо белгиси остида ишлаб чиқарилади.
«Биз ишлаб чиқаришдан дўконларга етказиб беришгача бўлган бутун жараённи назорат қиламиз», — дея тушунтиради Фазлиддин. Унинг сўзларига кўра, АҚШда бир хил юқори сифатни ушлаб туриш осон эмас — бу катта харажат ва доимий назоратни талаб этади.
Маҳсулотларнинг тахминан 20 фоизи, жумладан, қуруқ мевалар, ёнғоқлар, зиғир ёғи Ўзбекистондан олиб келинади. Маҳаллий брендларнинг айрим товарлари Марказий Осиё ва МДҲ мамлакатларидаги дистрибьюторлар орқали импорт қилинади. Логистикани тўрт-бешта ихтисослашган компания амалга оширади. Қолган маҳсулотлар МДҲ мамлакатлари ва америкалик ишлаб чиқарувчилар ҳисобидан шакллантирилади.
Tashkent Supermarket тармоғида Нью-Йоркда истиқомат қилувчи турли миллатларга мансуб мингга яқин киши ишлайди. Ходимлар орасида Ўзбекистон, Россия, Украина, Мексика ва бошқа мамлакатлардан келганлар бор. Брайтон-Бичда рус ва ўзбек тиллари ҳам кам эшитилмаса-да, иш жараёнидаги мулоқот инглиз тилида олиб борилади. Агар ходим инглиз тилини билмаса, у мослашиб олгунига қадар унинг она тилини биладиган ҳамкасблари ёрдам бериб туради.
«Таомларимизнинг ўзи – реклама»
Tashkent Supermarket фуд-барида 10–15 долларга тўйиб овқатланиш мумкин — бу ердаги бир порция палов ресторандагидан икки-уч баравар арзон туради. Фазлиддин Асрорқуловнинг сўзларига кўра, ҳамёнбоп нархлар ишлаб чиқариш миқёси ва ўз хомашё базасига эгалик билан изоҳланади.
«Нархни паст ушлаб туриш учун кўпроқ ишлаб чиқариш керак. Ва маҳсулотларнинг аксарияти ўзимиздан чиқади», — дейди у.
Аксарият таомлар учун гўшт ўз кушхонасидан олинади, бу эса таннарх ва сифатни назорат қилиш имконини беради.
«Нархни паст ушлаб туриш учун кўпроқ ишлаб чиқариш керак. Ва маҳсулотларнинг аксарияти ўзимиздан чиқади», — дейди у.
Аксарият таомлар учун гўшт ўз кушхонасидан олинади, бу эса таннарх ва сифатни назорат қилиш имконини беради.
Овқатни фақат дўконнинг ўзидан олиб кетиш шарт эмас. Tashkent Supermarket АҚШда машҳур бўлган Grubhub, Uber Eats ва DoorDash каби озиқ-овқат етказиб бериш хизматлари билан ҳам ишлайди, йирик филиалларида эса буюртмаларни эшикгача етказиб берувчи ўз курьерлари ҳам бор.
Дўконнинг ижтимоий тармоқлар ва реклама билан шуғулланадиган алоҳида жамоаси мавжуд. Бироқ, менежернинг айтишича, асосий ўринни барибир таом ва сервис эгаллайди.
«Маҳсулотларимиз, таомларимиз ва ходимларимизнинг ўзи табиий рекламага айланиб қолган», — дейди у ишонч билан.
Дўконнинг ижтимоий тармоқлар ва реклама билан шуғулланадиган алоҳида жамоаси мавжуд. Бироқ, менежернинг айтишича, асосий ўринни барибир таом ва сервис эгаллайди.
«Маҳсулотларимиз, таомларимиз ва ходимларимизнинг ўзи табиий рекламага айланиб қолган», — дейди у ишонч билан.
Фазлиддиннинг айтишича, Нью-Йоркда «сарафан радио» яхши ишлайди. Озиқ-овқат блогерлари дўкон ҳақида хабар топиб, уларнинг видеолари вирусдек тарқалгунига қадар супермаркет шаҳарда аллақачон машҳур бўлиб улгурган эди.
реклама
реклама
Нью-Йорк шаҳар кенгаши аъзоси Зоҳран Мамдани интервьюларидан бирида Ташкент дўконининг мантисини татиб кўришни тавсия қилган.
«Яқинда жанубий Бруклиндаги “Tashkent” деган жойда манти едим. Ақл бовар қилмас даражада мазали экан. Албатта, ўша ерга бир киринг», — дея ўртоқлашганди у.
Менежердан ушбу изоҳдан сўнг савдо ошдими, деб сўралганда, у шунчаки жилмайди: «Бизда шундоғам манти доим етишмайди. Чиқарилади-ю, тугайди. Чиқарилади-ю, тугайди».
«Яқинда жанубий Бруклиндаги “Tashkent” деган жойда манти едим. Ақл бовар қилмас даражада мазали экан. Албатта, ўша ерга бир киринг», — дея ўртоқлашганди у.
Менежердан ушбу изоҳдан сўнг савдо ошдими, деб сўралганда, у шунчаки жилмайди: «Бизда шундоғам манти доим етишмайди. Чиқарилади-ю, тугайди. Чиқарилади-ю, тугайди».
Оддий кунларда бу ерда турли харидорларни учратиш мумкин. Gazeta мухбирлари уларнинг бир нечтаси билан суҳбатлашди.
Лиля Ўзбекистонда улғайган, Бруклинда яшайди ва бу ерга деярли ҳар куни келади.
«Ватан соғинчи бор, уйга талпинаман — ҳеч нарсани яширмайман, — дейди аёл гўшт танлар экан. — Бу ердаги маҳсулотлар доим сифатли, барра, покиза эканини биламан. Ва энг асосийси — ҳалол».
«Ватан соғинчи бор, уйга талпинаман — ҳеч нарсани яширмайман, — дейди аёл гўшт танлар экан. — Бу ердаги маҳсулотлар доим сифатли, барра, покиза эканини биламан. Ва энг асосийси — ҳалол».
Сэм ва Мэри супермаркетга биринчи марта келишлари — пляжга кетаётиб, йўл-йўлакай киришга қарор қилишибди. Улар ўзбек таомлари ҳақида деярли ҳеч нарса билишмасди ва янги бирор нарса татиб кўришни хоҳлашди.
Яна бир харидор, маҳаллий фуқаро, бу ерга мунтазам келиб туради ва ҳар сафар манти олиб кетади. У мантини биринчи марта Рокэуэй-Бичдаги Uma’s номли ўзбек ресторанида еб кўрган ва ўшандан бери ҳамма ердан қидиради.
«Бу ердаги мевалар ҳам доим ажойиб. Танлов катта, сифати яхши», — дея қўшимча қилди у.
Яна бир харидор, маҳаллий фуқаро, бу ерга мунтазам келиб туради ва ҳар сафар манти олиб кетади. У мантини биринчи марта Рокэуэй-Бичдаги Uma’s номли ўзбек ресторанида еб кўрган ва ўшандан бери ҳамма ердан қидиради.
«Бу ердаги мевалар ҳам доим ажойиб. Танлов катта, сифати яхши», — дея қўшимча қилди у.
Ҳар бир филиал деворларига Ўзбекистон шаҳарлари манзаралари туширилган плакатлар осилган. Асрорқуловнинг сўзларига кўра, бу ердаги муҳит Ўзбекистон ҳиссини бериши керак. Янги мижоз илк бор миллий таомларни татиб кўриб, бу нима ва қаердан эканини сўраса, ходимлар тушунтириб беришади. Тармоқнинг асосий вазифаси ҳам шу — таомлар орқали ташриф буюрувчиларни ўзбек маданияти билан таништириш.
Давлат Умаров суҳбатлашди.
Матн муаллифи: Зилола Тоирова.
Муҳаррир: Виктория Абдурахимова.
Фотосуратлар муаллифи: Евгений Сорочин.
Все права на текст и графические материалы принадлежат изданию Gazeta. С условиями использования материалов, размещённых на сайте интернет-издания Gazeta, можно ознакомиться по ссылке.
Знаете что-то интересное и хотите поделиться этим с миром? Пришлите историю на sp@gazeta.uz
